uni61ths409 61 دانشگاه علوم پزشكي گلستان توزيع فراواني استئوپروزيس در بيماران پست مونوپوزال مبتلا به آرتريت روماتوئيد و برخي عوامل موثر بر آن 1386-87 1386 1387 uni61ths409 دكتراي حرفه اي دكترا 59 مقدمه : استئوپروزيس شايعترين بيماري متابوليك استخوان است به نحوي كه 200 ميليون نفر در دنيا به آن مبتلا هشتند. بر طبق آمار تنها در ايالات متحده آمريكا هر سال بيش از يك و نيم ميليون مورد شكستگي به علت استئوپروزيس اتفاق مي افتد كه علاوه بر مورتاليتي بالا (30% در آقايان ) نزديك به نيمي از ايتن افراد براي ادامه زندگي نياز به كمك و مراقبت مادامالعمر دارند. استئوپروزيس يك عارضه شايع در بيماري آرتريت روماتوئيد و خانمهاي يائسه است و بسياري از مطالعات طولي افزايش شيوع كاهش دانسيته استخواني در بيماران آرتريت روماتوئيد را تاييد كرده اند. اين مطالعه جهت تخمين توزيع فراواني استئوپروزيس و بررسي تاثير طول مدت بيماري آرتريت روماتوئيد ، طول دوره يائسگي ، مصرف كورتيكوستروئيد و نيز متوتروكسات بر كاهش توده استخواني بيماران مبتلا به آرتريت روماتوئيد پست - مونوپوزال انجام شد. ابزار و روش : در اين مطالعه 98 بيمار خانم مبتلا به آرتريت روماتوئيد كه دچار يائسگي شده اند و با صلاح ديد پزشك معالج تحت دانسيتومتري به روش Dexa از مهره هاي كمري L4 تاL1 و گردن فمور فرار گرفته اند مورد بررسي قرار گرفت ( اين بيماران مبتلا به ساير بيماريهايي كه روي نتراكم اثر مثبت يا منفي دارند، نبودند ) . ميانگين سن بيماران ، طول دوره بيماري و دوره يائسگي به ترتيب 66/4، 5/6و9/3 سال بود. نتايج : توزيع فراواني استئوپروزيس در محل L4تاL1 وF.N به ترتيب 53/1 و82/7 درصد بود . ميانگين كاهش دانسيته استخواني در بيماران با دوز مصرفي 15-7/5 ميلي گرم كورتيكوستروئيد در مقايسه با بيماران با دوز مصرفي 7/5-2/5 ميلي گرم در هر دو محل بالاتر بود( در محل L4تاL1 , -2/72 در مقابل -2/34 و در محل F.N ، -1/66 در مقابل -1/37) . همچنين ميانگين كاهش دانسيته در گروه بيماران مصرف كننده متوتروكسات نسبت به گروهي كه مصرف متوتروكسات نداشتند در هر دو محل بالاتر بود ( در محل L4 تا L1, -2/56 در مقابل -2/37 ودر محل F.N, ، -1/69 در مقابل -1/28). اما هيچكدام از اين تفاوت ها از لحاظ آماري معني دار نبود (P>.0/05) . در آناليز رگرسيوني رابطه بين طول مدت يائسگي و نيز طول مدت آرتريت روماتوئيد با كاهش دانسيته استخواني مشخص گرديد كه هر چه طول مدت يائسگي و طول دوره آرتريت روماتوئيد بيشتر گردد دانسيته استخواني بيشتر كاهش مي يابد ، و ميزان كاهش دانسيته استخواني در اين روابط در هر دو محل TScore از لحاظ آماري نيز معني دار بود (p<0/05) . بحث و نتيجه گيري : نتايج اين مطالعه نشان داد كه نسبت مشخصي از بيماران آرتريت روماتوئيد ، استئوپروزيس داشتند . و طول مدت بيماري آرتريت روماتوئيد و طول يائسگي و مصرف كورتيكوستروئيد و مصرف متوتروكسات با افزايش مشخصي در كاهش دانسيته استخواني مرتبط ميباشند. واژگان كليدي : روماتوئيد آرتريتيس ، متوتروكسات ، كورتيكوستروئيد، استئوپروزيس ، دانسيته مينرال استخوان ، پست مونوپوزال 1240488009